بسیاری از افراد در بازارهای مالی مدام بین طلا، دلار، بورس، ارز دیجیتال یا مسکن جابه‌جا می‌شوند. این رفتار که در اصطلاح عامیانه «از این شاخه به آن شاخه پریدن» نامیده می‌شود، معمولا از ترس، هیجان یا نداشتن استراتژی مشخص ناشی می‌شود. فرد امروز وارد بورس می‌شود، چند روز بعد سراغ ارز دیجیتال می‌رود و سپس با شنیدن اخبار جدید، سرمایه خود را وارد بازار دیگری می‌کند.

این مطلب توسط مجموعه مدیریت ثروت «پدر» به شما همراهان و مشترکان عزیز سایت تقدیم می‌گردد.

از نگاه روان‌شناسی مالی، این رفتار اغلب به دلیل ترس از عقب ماندن از سود یا همان FOMO رخ می‌دهد. تحقیقات اقتصاد رفتاری نشان می‌دهد انسان‌ها در شرایط هیجانی، بیشتر به دنبال سود سریع هستند و صبر بلندمدت کمتری دارند. همین موضوع باعث می‌شود افراد بدون تحلیل کافی، مدام مسیر سرمایه‌گذاری خود را تغییر دهند.

مطالعات دانشگاه هاروارد و پژوهش‌های دنیل کانمن، برنده نوبل اقتصاد، نشان داده‌اند که تصمیم‌های هیجانی در بازارهای مالی معمولا بازده ضعیف‌تری نسبت به تصمیم‌های مبتنی بر برنامه‌ریزی و صبر دارند.

چرا افراد مدام بازار سرمایه‌گذاری خود را تغییر می‌دهند؟

یکی از مهم‌ترین دلایل این رفتار، تاثیر شبکه‌های اجتماعی و اخبار لحظه‌ای است. وقتی فرد هر روز می‌شنود که یک بازار رشد کرده، تصور می‌کند اگر سریع وارد نشود، فرصت بزرگی را از دست می‌دهد. همین مسئله باعث می‌شود بدون شناخت کافی، سرمایه خود را جابه‌جا کند.

عامل دیگر، نداشتن استراتژی مالی مشخص است. بسیاری از افراد بدون تعیین هدف، میزان ریسک‌پذیری یا افق زمانی سرمایه‌گذاری وارد بازار می‌شوند. در نتیجه با کوچک‌ترین نوسان یا افت قیمت، اعتماد خود را از دست می‌دهند و به بازار دیگری پناه می‌برند.

پیشنهاد می‌کنیم مقاله سپرده‌گذاری در بانک‌ها؛ نگاهی کلی از منظر مدیریت ثروت را مطالعه بفرمایید.

تغییر مداوم سرمایه‌گذاری چه آسیب‌هایی ایجاد می‌کند؟

اولین آسیب، از بین رفتن تمرکز ذهنی است. وقتی فرد دائما بین بازارهای مختلف جابه‌جا می‌شود، فرصت یادگیری عمیق و شناخت واقعی هیچ بازاری را پیدا نمی‌کند. هر بازار مالی قوانین، ریسک‌ها و رفتار مخصوص به خود را دارد و موفقیت در آن نیازمند زمان و تجربه است.

دومین مشکل، خرید در اوج هیجان و فروش در زمان ترس است. بسیاری از افراد زمانی وارد یک بازار می‌شوند که رشد اصلی اتفاق افتاده و قیمت‌ها بالا رفته است. اما بعد از اولین اصلاح یا افت بازار، با ترس خارج می‌شوند و دوباره سراغ بازار دیگری می‌روند.

پژوهش‌های موسسه DALBAR نشان داده است که میانگین بازده سرمایه‌گذاران عادی، به دلیل تصمیمات احساسی و جابه‌جایی مداوم سرمایه، کمتر از عملکرد واقعی بازارها است. این یعنی مشکل اصلی بسیاری از افراد، انتخاب بازار نیست؛ بلکه نداشتن ثبات رفتاری و مدیریت احساسات است.

همچنین تغییر مداوم سرمایه‌گذاری می‌تواند استرس مالی و فرسودگی ذهنی ایجاد کند و باعث تصمیم‌گیری‌های ضعیف‌تر در آینده شود.

چگونه از این رفتار در سرمایه‌گذاری جلوگیری کنیم؟

اولین قدم، داشتن برنامه مالی مشخص است. فرد باید بداند هدفش از سرمایه‌گذاری چیست؛ حفظ ارزش پول، درآمد بلندمدت یا سود کوتاه‌مدت. وقتی هدف مشخص باشد، تصمیم‌ها منطقی‌تر است.

دومین نکته، یادگیری مدیریت احساسات است. بازارهای مالی همیشه نوسان دارند و هیچ بازاری دائما صعودی نیست. سرمایه‌گذار موفق کسی است که بتواند در شرایط هیجانی آرامش خود را حفظ کند و بر اساس تحلیل تصمیم بگیرد، نه شایعات.

تنوع‌سازی منطقی نیز اهمیت زیادی دارد. به جای جابه‌جایی کامل سرمایه، بهتر است سرمایه بین چند دارایی مختلف تقسیم شود تا ریسک کاهش یابد. این روش در بسیاری از تحقیقات اقتصادی به‌عنوان یکی از اصول مهم مدیریت سرمایه معرفی می‌شود.

در نهایت، موفقیت در سرمایه‌گذاری بیشتر از آن‌که به پیدا کردن «بهترین بازار» وابسته باشد، به صبر، نظم ذهنی و پایبندی به استراتژی مربوط می‌شود. کسانی که مدام از این شاخه به آن شاخه می‌پرند، معمولا بیشتر انرژی خود را از دست می‌دهند تا سرمایه‌ واقعی بسازند.

ما در مجموعه مدیریت ثروت «پدر» مطالب آموزنده، مفید و گوناگونی در خصوص مشاوره و مدیریت ثروت داریم و از شما دعوت می‌کنیم که از آنها بازدید بفرمایید.
مجموعه مدیریت ثروت «پدر»، مجموعه مشاوره و مدیریت ثروت می‌باشد و تلاش می‌کند مسیر مدیریت ثروت شما را هوشمندانه‌تر سازد.